Eko-osada Jabłonka

Alternatywne Społeczności Eko-budownictwo Permakultura

Jabłonka to mała wieś położona na pogórzu dynowskim w województwie podkarpackim. Poza zabytkowym kościołem oraz dworem nie byłoby tam nic nadzwyczajnego, gdyby nie jedno małe gospodarstwo, które przyciąga ludzi z całego świata. 

Historia obiektu

Do gospodarstwa należą trzy budynki. Mieszkalna chałupa z bali została postawiona w 1927 roku przez nieżyjącego już gospodarza Pana Stanisława. Jak na porządnego gospodarza przystało, Pan Stanisław przez lata aranżował przestrzeń wokół własnego gospodarstwa m.in. budując wraz z synem murowaną stajnię wraz ze stodołą. Trzeci, mały budynek gospodarczy wybudował samodzielnie z materiałów dostępnych na miejscu. Cegłę do jego budowy przygotował z suszonej na słońcu gliny. Służył mu jako warsztat, w którym wyplatał wiklinowe kosze. Zajmował się również stolarką, której efektem są okna i drzwi w chacie. Produkował cydry i octy. Do dziś zachowało się wiele starych narzędzi i przyrządów wykonanych przez byłego właściciela nieruchomości. Całe gospodarstwo położone jest na działce o pow. około 1h, na granicy lasów i łąk poza linią innych zabudowań.

Zdjęcie archiwalne 2015r.

Nowe życie Jabłonki

Gospodarstwo przez jakiś czas było niezamieszkałe i nadawało się do gruntownego remontu. Wszystko zmieniło się kiedy zamieszkał tam Jarosław Stadnik, który z pomocą przyjaciół przywrócił temu miejscu dawne lata świetności. Podczas różnorodnych spotkań i warsztatów został skuty stary tynk gliniano-wapienny, aby ocenić stan bali, z których zbudowana jest chata. Ich stan był na tyle dobry, by przystąpić do dalszych prac remontowych starej chaty. W okresie pierwszych dwóch lat adaptacji nieruchomości chata została na nowo pokryta naturalnym tynkiem glinianym.

Prace trwały też we wnętrzu chałupy. W kuchni w miejsce starego pieca została wybudowana akumulacyjna pieco-kuchnia oraz nowy piec w osobnej, gościnnej izbie. Spiżarnię zaadaptowano na łazienkę z toaletą, która w tego typu chałupach znajdowała się poza budynkiem mieszkalnym. Prace polegały na zainstalowaniu armatury, toalety i wanny. Podłogę pokryto płytkami ceramicznymi, a na ścianach położono gliniane tynki. W miejscu drugich drzwi do łazienki znajduje się teraz ścianka edukacyjna. Wybudowana została przy wykorzystaniu trzech różnych od siebie metod i materiałów budowlanych, na co składa się glina w połączeniu ze słomą, wiórami drzewnymi oraz plewami. Wszystkie wewnętrzne ściany również zostały pokryte glinianymi tynkami. Gospodarstwo jest zasilane źródlaną wodą z czterech studni usytuowanych powyżej domu, które zaopatrują dodatkowe, sąsiedzkie gospodarstwa. Całe przedsięwzięcie jest wynikiem wysiłku Jarosława i chęci pomocy jego przyjaciół, wolontariuszy oraz uczestnikom licznych warsztatów. Oto kilka zdjęć z poszczególnych etapów realizacji projektu:

Zdjęcie archiwalne

Zdjęcia archiwalne

Zdjęcie archiwalne- warsztaty z budowy akumulacyjnej pieco-kuchni

Zdjęcie archiwalne

Od 2018 roku w domu zamieszkała kolejna osoba. Jarosław wraz z Danielem Kabalą zaczęli adaptować chałupę pod kątem wizualnym. Na ścianach sukcesywnie kładziono tynki wykończeniowe. Z mebli oraz drzwi zdjęto farby olejne odsłaniając tym samym spektakularne rysy drewna. Odmalowano też stare okna. To tylko część prac, które zostały wykonane w celu zapewnienia gościom standardu i komfortu pod przyszłe wydarzenia. Dodatkowe fotografie z warsztatów i remontów jak i innych wydarzeń z życia eko-gospodarstwa znajdziecie na ich FB > JABŁONKA.

Przedsiębiorczość na wsi

GlinoDom – Budownictwo Naturalne to tylko jedna z inicjatyw Jarosława, która przynosi bezpośrednie wpływy finansowe na dalsze inwestycje. Działalność GlinoDomu oferuje szeroki zakres usług budowlanych. Posiadają w ofercie handlowej materiały budowlane oraz wykonują zlecenia prac budowlanych.

Realizacja tynków glinianych w Bratkowicach- GlinoDom- Budownictwo naturalne 2018

Realizacja tynków glinianych w Bratkowicach- GlinoDom- Budownictwo naturalne 2018

Misja eko-gospodarstwa

Miejsce ma na celu działalność ekologiczno-kulturalną. Jest to przestrzeń gdzie ludzie są dla siebie serdeczni, życzliwi i wyrozumiali. Drzwi tego domu są zawsze otwarte dla m.in. ludzi zainteresowanych takim stylem życia. Można je odwiedzać przez cały rok. Napić się wspólnie herbaty i spędzić czas w ciepłej i przyjaznej atmosferze. Wyciszyć się i posłuchać jak bije serce natury.

Gospodarstwo położone jest w bezpośrednim sąsiedztwie lasów, a powyżej rozciąga się niesamowita panorama na Pogórze Dynowskie. Spotykają się tu osoby, które chcą się uczyć życia zgodnie z zasadami permakultury. Prowadzi się tu m.in. warsztaty tynków glinianych, budownictwa naturalnego, budowy pieców akumulacyjnych.

Warsztaty tynków glinianych- Jabłonka 2017 r.

Wykłady z permakultury- Jabłonka 2017 r.

V Spotkanie Polskich Alternatywnych Społeczności- Jabłonka 2017 r.

Jabłonka to również siedziba Stowarzyszenia Ekologiczno-Kulturalnego FREEDOM. Organizuje się w tym miejscu muzyczne spotkania integracyjne.

Jabłonka posiada zaprzyjaźnionych sąsiadów: wegańska agroturystyka Ptasie Radio, Bieszczadzka Samotnia Borz i Kalpapāda.

Co dalej?

Plany Jabłonki są ambitne. Rozbudowa chaty w zakresie wymiany poszycia dachowego oraz adaptacji poddasza na miejsca noclegowe. Wykupienie sąsiedniego gospodarstwa w celu utworzenia ośrodka rozwoju osobistego oraz propagowania działań ekologiczno-kulturalnych. Ponadto na terenie należącym do gospodarstwa planowana jest uprawa konopi przemysłowych w celu wykorzystania plonów w produkcji oleju konopnego, herbat i materiałów budowlanych. Dalsza ich sprzedaż może mieć pozytywny skutek na realizację powyższych inwestycji.

Wszystkie wymienione wyżej działania skierowane są na powstanie eko-osady, do której mogłyby przyłączać się kolejni mieszkańcy zainteresowani podobnym stylem życia. Teren, na którym odbywają się w/w działania oraz planowany zakup kolejnej nieruchomości stanowić będzie około 4h gruntów pod adaptacje. Jest to teren przyjazny i obszerny, a Jabłonka wykazuje chęci rozparcelowania działek pod kolejne inwestycje oraz nowych mieszkańców. Finalnie planuje się tu stworzenie eko-osady w systemie permakulturowym. Jeśli jesteście zainteresowani którymś z działań/projektów Jabłonki jej gospodarze zapraszają do bezpośredniego kontaktu przez FB > JABŁONKA  lub za pośrednictwem formularza kontaktowego znajdującego się na stronie www.sfreedom.org


Latest posts by Daniel Kabala (see all)